Page 100 - Demo
P. 100


                                    2Motori me avull. Skic%u00eb1Disa konsiderata t%u00eb p%u00ebrgjithshmeGjat%u00eb viteve 1789-1850, Revolucioni Industrial pati nj%u00eb ndikim aq t%u00eb thell%u00eb e shnd%u00ebrrues n%u00eb jet%u00ebn evropiane, saq%u00eb mund t%u00eb krahasohet pa dyshim me Revolucionin Francez. N%u00eb vendet e Evrop%u00ebs Per%u00ebndimore pati ndryshime themelore n%u00eb m%u00ebnyr%u00ebn dhe mjetet e jetes%u00ebs s%u00eb njer%u00ebzve. Me Revolucion Industrial kuptojm%u00eb nj%u00eb s%u00ebr%u00eb zhvillimesh q%u00eb ndodh%u00ebn gjat%u00eb shekullit XVIII dhe XIX n%u00eb Angli, dhe deri n%u00eb shekullin XX n%u00eb gjith%u00eb Evrop%u00ebn. N%u00eb thelb, Revolucioni Industrial %u00ebsht%u00eb z%u00ebvend%u00ebsimi i makinerive t%u00eb v%u00ebna n%u00eb veprim me forc%u00ebn e krahut, me makineri t%u00eb drejtuara me energjin%u00eb e ujit ose t%u00eb avullit. Ky z%u00ebvend%u00ebsim u shoq%u00ebrua me ndryshime edhe n%u00eb m%u00ebnyr%u00ebn e organizimit t%u00eb prodhimit. Ndryshimi n%u00eb manifaktur%u00ebn tekstile u shoq%u00ebrua me nj%u00eb rritje t%u00eb prodhimit dhe me ndryshimin e jet%u00ebs s%u00eb pun%u00ebtor%u00ebve. Nj%u00eb emigrim masiv i popullsis%u00eb %u00e7oi n%u00eb lindjen e qyteteve t%u00eb reja dhe zgjerimin e qyteteve t%u00eb vjetra. P%u00ebrve%u00e7 industris%u00eb tekstile, n%u00eb Revolucionin Industrial n%u00eb Angli, nj%u00eb rol ky%u00e7 luajt%u00ebn edhe minierat e qymyrgurit dhe industria e prodhimit t%u00eb metaleve. P%u00ebrmir%u00ebsimi i procesit t%u00eb shfryt%u00ebzimit t%u00eb rezervave t%u00eb qymyrit t%u00eb Britanis%u00eb, si nj%u00eb burim par%u00ebsor i energjis%u00eb, dhe p%u00ebrpunimi i hekurit, si materiali kryesor n%u00eb nd%u00ebrtimin e makinerive dhe mjeteve t%u00eb pun%u00ebs, qen%u00eb dy tregues t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsish%u00ebm t%u00eb p%u00ebrparimit teknologjik.Rritja e popullsis%u00ebShum%u00eb m%u00eb p%u00ebrpara se Revolucioni Industrial t%u00eb sillte nj%u00eb shnd%u00ebrrim t%u00eb till%u00eb t%u00eb shoq%u00ebris%u00eb evropiane, rritja e popullsis%u00eb e ndryshoi rr%u00ebnj%u00ebsisht m%u00ebnyr%u00ebn e jetes%u00ebs tradicionale t%u00eb Evrop%u00ebs. Ve%u00e7an%u00ebrisht pas vitit 1750, popullsia e pjes%u00ebs m%u00eb t%u00eb madhe t%u00eb vendeve evropiane filloi t%u00eb rritet me shpejt%u00ebsi. P%u00ebr Evrop%u00ebn n%u00eb t%u00ebr%u00ebsi, n%u00eb periudh%u00ebn mes viteve 1800-1900, popullsia u dyfishua. Shkaqet e k%u00ebsaj rritjeje t%u00eb shpejt%u00eb kan%u00eb t%u00eb b%u00ebjn%u00eb me p%u00ebrmir%u00ebsimin e higjien%u00ebs, p%u00ebrparimin e mjek%u00ebsis%u00eb dhe rritjen e furnizimeve ushqimore. Ndikuan pozitivisht edhe hapja e tokave t%u00eb reja, p%u00ebrmir%u00ebsimet e arritura n%u00eb ruajtjen e rendit e t%u00eb siguris%u00eb publike, si dhe mungesa e luft%u00ebrave civile dhe fetare, si ato t%u00eb shekullit XVII.Puna n%u00eb fabrik%u00eb n%u00eb shek. XVIII. IlustrimRevolucioni Industrial dhe ndikimi i tij mbi shoq%u00ebrin%u00eb evropiane4.8Nj%u00eb nga produktet q%u00eb i kushtohet Revolucionit Industrial %u00ebsht%u00eb edhe anestezia. P%u00ebrpara shpikjes s%u00eb saj, zgjidhja kur duhej hequr ndonj%u00eb dh%u00ebmb apo prer%u00eb nj%u00eb gjymtyr%u00eb ishte q%u00eb t%u00eb lidhej pacienti dhe t%u2019i jepeshin substanca si alkool apo opium. Oksidi i nitratit ishte zbuluar n%u00eb fillimet e 1800-%u00ebs, por p%u00ebrdorej kryesisht n%u00eb shfaqje p%u00ebr t%u00eb shkaktuar t%u00eb qeshura dhe d%u00ebfrim te spektator%u00ebt. Rast%u00ebsisht, nj%u00eb dentist zbuloi se marrja e k%u00ebsaj substance eliminonte dhimbjet gjat%u00eb heqjes s%u00eb dh%u00ebmb%u00ebve dhe, m%u00eb pas, kjo procedur%u00eb filloi t%u00eb zbatohej n%u00eb mas%u00eb n%u00eb operacione t%u00eb ndryshme.Grimc%u00eb historike98
                                
   94   95   96   97   98   99   100   101   102   103   104